Số 1 Hàn Thuyên - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Hotline: 04 3 8254 239
Email: hanoi@gso.gov.vn
  • English
  • Tiếng Việt
Thứ sáu, 21/07/2017
Thống kê truy cập
Đang online: 347
Truy cập trong ngày: 6077
Tổng lượt truy cập: 973940
Sự kiện
Tin chuyên ngành
17/08/2015 @ 08:38 AM

I. QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN

CỦA NGÀNH THỐNG KÊ HÀ NỘI

 

     Ngay trong thời gian đầu cách mạng mới thành công, trong muôn vàn khó khăn của thời kỳ chống thù trong giặc ngoài, ngày 06 /5/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh - Chủ tịch Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đã ký sắc lệnh số 61/SL quy định bộ máy tổ chức của Bộ quốc dân kinh tế gồm các phòng, ban, nha trực thuộc, trong đó có Nha Thống kê Việt Nam.

     Để phù hợp với đặc điểm kinh tế, xã hội trong thời kỳ này, ngày 20/02/1956, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Điều lệ số 695/TTg quy định về Tổ chức Cục Thống kê Trung ương, các cơ quan Thống kê địa phương và các tổ chức Thống kê các Bộ của nước Việt Nam dân chủ cộng hoà. Cục Thống kê Trung ương và các cơ quan Thống kê ở các địa phương là một hệ thống thống nhất, tập trung.

     Thi hành Điều lệ 695/TTg, Uỷ ban hành chính thành phố Hà Nội đã có Quyết định số 83/QĐ-HN, ngày 28/3/1956 thành lập Ban Thống kê Hà Nội. Hoạt động chủ yếu của Ban là thực hiện công tác thống kê tổng hợp, bước đầu xây dựng đội ngũ cán bộ thống kê, đồng thời xây dựng các quy chế hoạt động của công tác thống kê, hoàn thiện dần các chỉ tiêu thống kê.

     Theo Quyết định số 83/QĐ-HN tạm cử:

          1. Ông Nguyễn Thành Chương         : làm Trưởng Ban

          2. Ông Nguyễn Văn Lĩnh                : làm Phó Ban.

     Đồng thời với việc ban hành Quyết định thành lập Ban Thống kê Thành phố Hà Nội, Uỷ ban hành chính Thành phố ban hành các Quyết định thành lập Thanh tra Thống kê quận, phụ trách Thống kê xã. Đây là mô hình tiền thân của các Phòng Thống kê Quận, Huyện và Thống kê Xã, Phường ngày nay.

     Ban Thống kê Hà Nội là cơ quan trực thuộc UBHC Thành phố Hà Nội, đồng thời chịu sự chỉ đạo về chuyên môn của Cục Thống kê Trung ương. Hoạt động chủ yếu của Ban là thực hiện công tác thống kê tổng hợp, bước đầu xây dựng đội ngũ cán bộ thống kê, đồng thời xây dựng các quy chế hoạt động của công tác thống kê, hoàn thiện dần các chỉ tiêu thống kê.

     Trên cơ sở Điều lệ số 695/TTg, ngày 8/4/1957 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 142/TTg, quy định lại tổ chức, nhiệm vụ của cơ quan Thống kê các cấp, các ngành, như sau:

     1. Cục Thống kê Trung ương (trong Uỷ ban Kế hoạch Nhà nước)

     2. Các Chi cục Thống kê Liên khu, Khu, Thành phố, Tỉnh.

     3. Phòng Thống kê Huyện, Châu

     4. Ban Thống kê Xã

     5. Các tổ chức Thống kê của các Bộ, các ngành Trung ương và các cơ quan, xí nghiệp trực thuộc.

     Căn cứ Nghị định trên, Ban Thống kê Thành phố Hà Nội được đổi tên là Chi cục Thống kê thành phố Hà Nội

     Cùng với bước chuyển đổi lịch sử của đất nước, ngành Thống kê cũng có bước chuyển đổi quan trọng được đánh dấu bằng Nghị định 72/CP (tháng 4/1974) của Hội đồng Chính phủ ban hành về Điều lệ Tổ chức và hoạt động của Tổng cục Thống kê. Ở các cơ quan Thống kê địa phương, bằng Quyết định 84/TTg ngày 18/4/1974 của Thủ tướng Chính phủ được quản lý tập trung thống nhất hệ thống Thống kê Nhà nước theo ngành dọc từ cấp huyện trở lên. Đây là một thuận lợi cơ bản, là lần đầu tiên về mặt tổ chức, ngành Thống kê được quản lý ngành dọc, phát huy được sức mạnh nghiệp vụ của ngành với hệ thống Thống kê Nhà nước từ quận huyện lên đến Tỉnh, Thành phố và Trung ương. Thời kỳ này, Ông Nguyễn Phê được giao Quyền Chi cục trưởng, Ông Nguyễn Văn Hanh, Chi cục phó.

     Cuối năm 1977, đầu năm 1978, bộ máy tổ chức của ngành Thống kê Hà Nội được kiện toàn, Tổng cục Thống kê đã quyết định điều động và bổ nhiệm Ông Nguyễn Duy Tám (Vụ phó Vụ Thống kê GTVT-BĐ, Tổng cục Thống kê), giữ chức Chi cục trưởng; Ông Trần Xuân Lữ, (Trưởng phòng, Vụ Thống kê XDCB, Tổng cục Thống kê), giữ chức Chi cục phó. Lãnh đạo Chi cục đã từng bước kiện toàn đội ngũ lãnh đạo cấp phòng, tạo điều kiện cho các đơn vị hoàn thành nhiệm vụ.

     Ngày 8/3/1984, Tổng cục Trưởng, Tổng cục Thống kê có Quyết định số 80/TCTK-QĐ, về việc kiện toàn tổ chức hệ thống Thống kê Nhà nước tại địa phương. Căn cứ Quyết định này, Chi cục Thống kê Thành phố Hà Nội đổi tên thành Cục Thống kê Thành phố Hà Nội. Bộ máy tổ chức của Cục gồm có 10 phòng thống kê nghiệp vụ, 1 xí nghiệp tính toán và 16 đơn vị thống kê cấp quận, huyện, thị xã (4 phòng thống kê quận và 12 tổ thống kê huyện, thị xã).

     Từ năm 1988-1993 Cục Thống kê thành phố Hà Nội và các phòng Thống kê quận, huyện trực thuộc UBND thành phố Hà Nội và UBND quận, huyện và cơ cấu tổ chức của Cục gồm có 10 phòng thống kê nghiệp vụ, 1 xí nghiệp tính toán và 9 đơn vị thống kê cấp quận, huyện (vì năm 1990, thành phố  Hà Nội có sự thay đổi về địa giới hành chính, bàn giao huyện Mê Linh cho tỉnh Vĩnh Phúc và 6 huyện, thị xã phía Tây cho tỉnh Hà Tây).

     Từ năm 1994 đến nay, Cục Thống kê thành phố Hà Nội và các phòng Thống kê quận, huyện trở về quản lý theo hệ thống ngành dọc.

     Để phù hợp với tình hình thực tế và đáp ứng được yêu cầu công tác, ngày 03/9/2003, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 101/2003/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Tổng cục Thống kê. Ngày 22/3/2004, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê ban hành Quyết định số 250/QĐ-TCTK quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Cục Thống kê Thành phố Hà Nội; Quyết định này quy định tổ chức của cơ quan Cục gồm 7 phòng (giải thể Phòng XDCB - GTVT, thành lập mới Phòng PPCĐ-TT-TĐ); Mỗi quận, huyện thuộc Thành phố có một phòng Thống kê.

     Thực hiện Nghị quyết số 15/2008/NQ-QH12 của Quốc Hội khoá XII, kỳ họp thứ 3 ngày 29 tháng 5 năm 2008 về việc điều chỉnh địa giới hành chính thành phố Hà Nội và một số tỉnh có liên quan; Quyết định số 982/QĐ-BKH, ngày 31/7/2008 của Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư về việc thành lập Cục Thống kê thành phố Hà Nội, từ ngày 01/8/2008 sau khi hợp nhất với Cục Thống kê tỉnh Hà Tây và Phòng Thống kê huyện Mê Linh thuộc Cục Thống kê tỉnh Vĩnh Phúc, cơ cấu tổ chức của Cục Thống kê thành phố Hà Nội gồm có 07 phòng thống kê nghiệp vụ thuộc cơ quan Cục và 29 đơn vị thống kê cấp quận, huyện, thị xã (11 quận, thị xã và 18 huyện).

     Từ ngày 01/4/2014 đến nay, sau khi tách huyện Từ Liêm thành 2 quận Nam Từ Liêm và quận Bắc Từ Liêm, Cục Thống kê thành phố Hà Nội gồm có 7 phòng thống kê nghiệp vụ thuộc cơ quan cục và 30 đơn vị thống kê cấp quận, huyện, thị xã (13 quận, thị xã và 17 huyện).                                          

 

TRỤ SỞ LÀM VIỆC CỦA CỤC THỐNG KÊ THÀNH PHỐ HÀ NỘI

QUA CÁC THỜI KỲ

     - Số 26 phố Bà Triệu, quận Hoàn Kiếm

     - Số 32 phố Gia Ngư, quận Hoàn Kiếm

     - Số 17 phố Trần Nguyên Hãn, quận Hoàn Kiếm

     - Số 1 phố Hàn Thuyên, quận Hai Bà Trưng

 

 

II. TỔNG KẾT VÀ NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM

QUA 60 NĂM XÂY DỰNG VÀ TRƯỞNG THÀNH

CỦA NGÀNH THỐNG KÊ THÀNH PHỐ HÀ NỘI

 

     Sau 60 năm xây dựng và trưởng thành, với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tổng cục Thống kê, của Đảng bộ, Chính quyền Thành phố; sự phấn đấu nỗ lực của các lớp cán bộ, công chức trong ngành, sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân Thủ đô, ngành Thống kê Hà Nội đã dần được củng cố và ngày càng phát triển.

     Trong những năm đầu của tiếp quản Thủ đô, với bối cảnh nền kinh tế xã hội miền Bắc nói chung và Hà Nội nói riêng còn rất lạc hậu, Ban Thống kê Thành phố Hà Nội còn non trẻ với số lượng cán bộ rất ít, chưa qua đào tạo chuyên môn nghiệp vụ, cơ sở vật chất kỹ thuật thiếu thốn nhưng với tinh thần của những người cán bộ kháng chiến trở về, Ban Thống kê đã hoàn thành xuất sắc những nhiệm vụ được giao của những ngày đầu. Trong thời kỳ miền Bắc và Thủ đô thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược: xây dựng chủ nghĩa xã hội, đấu tranh thống nhất đất nước cũng như trong thời kỳ đất nước hoàn toàn thống nhất, ngành Thống kê Hà Nội đã khắc phục mọi khó khăn, từng bước củng cố tổ chức, nâng cao dần trình độ nghiệp vụ chuyên môn, thu thập và xử lý được khối lượng lớn thông tin phục vụ cho công cuộc xây dựng và phát triển Thủ đô và đất nước. Các thông tin Thống kê do ngành cung cấp đã phản ánh tương đối toàn diện thực trạng Thủ đô trong từng giai đoạn xây dựng, chiến đấu và phát triển, góp phần vào định hướng kế hoạch phát triển, đánh giá kết quả thực hiện đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước trên địa bàn Thành phố.

     Hai mươi năm thực hiện đường lối đổi mới vừa qua, cùng với những thành tựu phát triển về mọi mặt của Thủ đô, ngành Thống kê Hà Nội đã có những bước thay đổi lớn về phương pháp luận thống kê, nội dung chỉ tiêu thống kê và phương pháp thu thập, xử lý thông tin theo chương trình kế hoạch của ngành dọc và yêu cầu lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Chính quyền, các ngành, các cấp, các đối tượng sử dụng thông tin thống kê. Cùng với ngành thống kê cả nước, thống kê Hà Nội đã đổi mới tích cực và toàn diện cả về tư duy lẫn nội dung và phương pháp nghiệp vụ chuyên ngành. Hầu hết các nghiệp vụ chuyên môn đều có sự thay đổi căn bản về chế độ báo cáo, các cuộc tổng điều tra, điều tra định kỳ, điều tra đột xuất, các nội dung chỉ tiêu, các kỳ thu thập... Những yêu cầu của đổi mới đòi hỏi mỗi cán bộ thống kê phải triển khai, đôn đốc thực hiện với khối lượng công việc lớn gấp nhiều lần trong quỹ thời gian khẩn trương hơn. Đổi mới và hội nhập là thời kỳ yêu cầu số lượng và chất lượng thông tin thống kê phải có sự thay đổi căn bản. Đáp ứng yêu cầu này, ngành Thống kê Hà Nội hướng trọng tâm vào việc xây dựng hệ thống các chỉ tiêu thống kê ngày càng đầy đủ, phản ánh toàn diện hơn đời sống kinh tế, xã hội với chất lượng ngày càng được nâng cao.

     Có thể nói, các thông tin thống kê trong giai đoạn vừa qua đã có vai trò quan trọng trong việc đánh giá, hoạch định chính sách, dự báo tình hình, xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế xã hội Thủ đô.

     Sự phát triển của ngành Thống kê Hà Nội luôn gắn liền với với sự phát triển của ngành Thống kê Việt Nam, với yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chính trị của từng thời kỳ cách mạng của cả nước cũng như của Thủ đô Hà Nội. Thống kê Hà Nội đã có nhiều đóng góp cho việc xây dựng các chế độ thông tin báo cáo định kỳ, phương án các cuộc điều tra thống kê, xây dựng các bảng phân loại thống kê... phục vụ cho sự phát triển chung của ngành.

     Với những thành tích đã đạt được trong 60 năm qua của ngành Thống kê Hà Nội đã được Đảng, Nhà nước Trung ương và địa phương, các cấp, các ngành tặng thưởng nhiều danh hiệu cao quý. Có được những kết quả đáng tự hào vừa qua, ngành Thống kê Thủ đô đã được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo về mọi mặt của Lãnh đạo Tổng cục Thống kê, các Vụ, Viện, Đơn vị của TCTK; của Lãnh đạo Thành uỷ, Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân Thành phố; lãnh đạo các Đảng bộ, Chính quyền các Quận Huyện, Xã Phường trong Thành phố; sự phối hợp giúp đỡ của các Sở, Ban, Ngành; của Cục Thống kê các Tỉnh, Thành phố trong cả nước và nhất là sự cố gắng khắc phục khó khăn của cán bộ, công chức ngành Thống kê Thủ đô trong suốt chặng đường lịch sử vừa qua.

     Qua quá trình 60 năm xây dựng và phát triển, ngành Thống kê Hà Nội rút ra một số bài học kinh nghiệm như sau:

     Một là: quá triệt sâu sắc chức năng, nhiệm vụ, vai trò và vị thế của ngành Thống kê trong từng giai đoạn phát triển của Thủ đô.

     Công tác Thống kê trước hết và trên hết phải thực sự là công cụ để cung cấp những thông tin kịp thời, chính xác và đầy đủ cho các cấp, các ngành vào xây dựng và chỉ đạo các đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước vào thực tiễn Thành phố.

     Ở bất cứ giai đoạn nào, Hà Nội cũng là trung tâm, đầu não của cả nước. Nghiệp vụ Thống kê Hà Nội không chỉ thuần tuý mang ý nghĩa riêng của một Thành phố mà còn có ý nghĩa đối với cả nước. Đó cũng là vinh dự và trách nhiệm đối với ngành, với cán bộ, công chức Thống kê Hà Nội. Trong tiến trình phát triển của Thủ đô, ngành Thống kê Hà Nội phải nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình trước Đảng bộ, Chính quyền và nhân dân Thủ đô nói riêng và cả nước nói chung.

     Hai là: coi trọng những quy tắc, chuẩn mực, hướng dẫn nghiệp vụ trong ngành đồng thời với đổi mới, năng động, sáng tạo trong phương pháp thu thập thông tin thống kê và báo cáo thống kê.

     - Trong công việc, Thống kê Hà Nội nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình đối với thông tin làm ra. Mặt khác, phải xuất phát từ những yêu cầu, thực tế, nhiệm vụ của Hà Nội mà năng động, sáng tạo, hiệu quả trong công việc, chức trách nghề nghiệp được giao. Thông tin thống kê phải được đổi mới mạnh mẽ theo hướng linh hoạt, phù hợp với các đối tượng thu thập khác nhau, song vẫn phải đảm bảo tính thống nhất.

     - Thực tiễn cho thấy, phải biết vận dụng hai nguồn trong thu thập thông tin để đạt được hiệu quả cao nhất. Đó là: thứ nhất, đối với các báo cáo của đơn vị kinh tế cơ sở, sau khi có chế độ được Nhà nước ban hành cần kiên quyết thực hiện trên cơ sở luật pháp quy định. Thứ hai, đối với thông tin thu thập theo các chế tài khác, từ các đối tượng khác cần chú trọng đến công tác vận động và thuyết phục.

     - Song song với các quá trình trên, cần đổi mới toàn diện và hiện đại hoá ngành Thống kê trên cơ sở áp dụng phương pháp và các quy định chuẩn mực theo thông lệ thống kê quốc tế, phù hợp với thực tiễn theo sự chỉ đạo của Tổng cục Thống kê.

     - Ba là: chất lượng thông tin là một trong những yêu cầu hàng đầu mà Thống kê Hà Nội phải tiếp tục phấn đấu thực hiện.

     Để có được chất lượng số liệu ngày càng cao, không chỉ áp dụng tốt các phương pháp thống kê, các công nghệ thông tin tiên tiến mà còn phải dựa trên cơ sở luật pháp, tinh thần trách nhiệm cao và dũng khí bảo vệ tính trung thực, khách quan của số liệu.

     Cùng với việc nâng cao hơn chất lượng số liệu, cần tăng cường công tác phân tích kinh tế - xã hội, dự báo sự phát triển của tình hình nhằm làm thông tin Thống kê có được "Giá trị gia tăng hiệu quả” hơn.

     Bốn là: phải phát huy sức mạnh của ngành kết hợp với sự ủng hộ, hỗ trợ của các cấp, các ngành, các đơn vị, các cá nhân trong nguồn thông tin tổng hợp trên địa bàn.

     - Trách nhiệm thông tin kinh tế - xã hội là chức năng và thế mạnh của ngành Thống kê. Biết tận dụng và phát huy tốt thế mạnh này một mặt đóng góp thiết thực vào sự nghiệp đổi mới của đất nước và Thủ đô, mặt khác từ đó nâng cao vị thế của công tác Thống kê trong hệ thống các công cụ quản lý của Đảng và Nhà nước ở mỗi cấp, mỗi ngành. Đồng thời với nó là sự kết hợp chặt chẽ trên cơ sở phân công thu thập thông tin rõ ràng giữa hệ thống Thống kê Nhà nước và thông tin của các cấp, các ngành trên địa bàn.

     - Sự phân công đó phải trên nguyên tắc đảm bảo thông tin thu thập được đầy đủ, chính xác, tiết kiệm, có hiệu quả và tính pháp lý cao hơn, trên cơ sở thực hiện chức năng của ngành Thống kê về quản lý Nhà nước trong lĩnh vực Thống kê.

     Năm là: làm tốt công tác xây dựng cơ quan, không ngừng củng cố, chăm lo đến hệ thống chính trị, nội vụ cơ quan, đặc biệt là công tác cán bộ.

     - Công cuộc xây dựng kinh tế - xã hội của Thủ đô nói riêng và cả nước nói chung còn nhiều khó khăn, phức tạp đang đặt trước đội ngũ Đảng viên, cán bộ, công chức ngành Thống kê Hà Nội những nhiệm vụ hết sức nặng nề, đòi hỏi rất cao năng lực làm việc, tinh thần trách nhiệm của ngành và các cá nhân trong ngành.

     - Để có được một đội ngũ cán bộ, công chức thông thạo chuyên môn, nghiệp vụ, ngoại ngữ, tin học, dám nghĩ, dám làm, sáng tạo và cần cù trong công việc; nội bộ đoàn kết, hợp tác tạo điều kiện cùng nhau hoàn thành tốt chức trách được giao đòi hỏi mỗi Đảng viên, cán bộ Thống kê Hà Nội phải tự vươn lên, không ngừng phấn đấu rèn luyện về mọi mặt. Sức mạnh của cơ quan được nhân lên từ sự đoàn kết, thống nhất trên nền tảng của phong trào thi đua yêu nước trong mỗi phòng nghiệp vụ trên văn phòng Cục và mỗi phòng Thống kê các Quận, Huyện Thành phố, của mỗi cán bộ, công chức gắn bó, tâm huyết với nghề, với sự nghiệp xây dựng Thủ đô.

     Cùng với ngành Thống kê cả nước, Thống kê Hà Nội đang tiếp tục đổi mới đúng như mong mỏi của Đảng bộ, Chính quyền và nhân dân Thủ đô.

     Năm 2016 đối với ngành Thống kê Việt Nam và Thống kê Hà Nội là một mốc lịch sử đáng ghi nhận. Đó là năm kỷ niệm 70 năm thành lập ngành Thống kê Việt Nam (6/5/1946 - 6/5/2016) và 60 năm thành lập ngành Thống kê Hà Nội (28/3/1956 - 28/3/2016), việc nhìn lại quá trình hình thành, phát triển của Thống kê Thành phố Hà Nội nhằm khẳng định một lần nữa vai trò, tác dụng của Thống kê trong hệ thống công cụ quản lý Nhà nước pháp quyền XHCN ở nước ta. Với lịch sử và truyền thống hoạt động thành công trong hơn nửa tắê kỷ qua, toàn thể cán bộ, công chức ngành Thống kê Thành phố Hà Nội luôn luôn hướng tới mục tiêu số liệu thống kê phải được đảm bảo “Trung thực, khách quan, chính xác, đầy đủ, kịp thời và đa dạng”, đội ngũ CBCC ngành Thống kê ngày càng trở lên chuyên nghiệp, yêu ngành, yêu nghề và mong muốn phấn đấu xây dựng ngành Thống kê Hà Nội ngày càng lớn mạnh, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và Ngành giao phó.

 

Lãnh đạo Cục Thống kê Hà Nội qua các thời kỳ

 

Những thành tích và khen thưởng của Ngành Thống kê Hà Nội qua các thời kỳ

 

Một số bài báo viết về Cục đã đăng trên báo, tạp chí

 

1. Bài trả lời phỏng vấn của Ông Hoàng Mạnh Hiển - Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội - Tạp chí Con số và sự kiện năm 2011

 

2. Để có những con số "Biết nói" - Báo Hà Nội mới, năm 2011

 

3. Nâng cao chất lượng thông tin thống kê - Báo Hà Nội mới, năm 2013

 

4. Khắc phục "bệnh" thành tích, đáp ứng tiến trình đổi mới và hội nhập quốc tế - Báo Hà Nội mới, năm 2014

 

 


Liên kết Website
Đối tác quảng cáo